Chế độ cấp theo vai trò
Mỗi vai trò quyết định khi gán cho một người thì áp dụng ngay hay phải chờ quản lý trực tiếp, chủ vai trò, quản trị viên duyệt; mức gợi ý theo ma trận quyền; sửa vai trò đang có người giữ; đóng băng quyền lẻ từng người.
Sắp phát hành
Toàn bộ nội dung trang này đã hoàn thành và đang chờ đưa lên môi trường thử nghiệm, chưa có trên hệ thống chính. Khi phát hành, trang sẽ bỏ khung này và Nhật ký thay đổi ghi ngày áp dụng.
Quyền trong MORA được tổ chức theo vai trò: mỗi vai trò là một ma trận Chức năng × Quyền × Phạm vi. Từ nay, mỗi vai trò còn có một thuộc tính Chế độ cấp. Chế độ này quyết định việc gán vai trò cho một người được áp dụng ngay hay phải chờ cấp trên duyệt trước.
Mục tiêu: quyền thường thì cấp nhanh, không ai phải bấm duyệt; quyền chạm tới lương, hợp đồng, dữ liệu cả công ty thì luôn có người hiểu công việc (quản lý trực tiếp) và người chịu trách nhiệm về dữ liệu (chủ vai trò) cùng xác nhận.
#Dành cho BA
| Câu hỏi | Trả lời ngắn |
|---|---|
| Chế độ cấp gắn vào đâu? | Vào vai trò (gói quyền). Mọi cách đưa vai trò tới một người đều theo chế độ đó: gán trực tiếp, xếp vào vị trí công việc, giao thêm có thời hạn |
| Có mấy chế độ? | 4: Cấp trực tiếp, Cấp trên duyệt, Cấp trên + chủ vai trò, Quản trị |
| Ai đặt chế độ? | Quản trị viên, tại màn vai trò. Hệ thống tự gợi ý mức tối thiểu theo các ô đã tick; quản trị viên chỉ được nâng, không hạ dưới mức gợi ý |
| "Cấp trên" là ai? | Quản lý trực tiếp của người được cấp. Không có thì lấy trưởng phòng chính (đi lên phòng cha nếu cần). Không tìm được ai thì quản trị viên duyệt thay |
| Chủ vai trò là ai? | 1–10 người do quản trị viên khai báo trên vai trò, có thể theo từng pháp nhân (ví dụ kế toán trưởng của một công ty) |
| Thu hồi có phải chờ không? | Không. Gỡ vai trò, bỏ tick, hạ phạm vi luôn áp dụng ngay |
| Sửa ma trận vai trò thì sao? | Thêm quyền vào vai trò đang có người giữ luôn chờ duyệt, kể cả quản trị viên. Bớt quyền áp dụng ngay |
| Còn cấp quyền lẻ cho từng người được không? | Không. Quyền lẻ đã đóng băng: chỉ gỡ được. Nhu cầu riêng dùng vai trò hoặc Giao thêm có thời hạn |
| Quản trị viên duyệt thay quản lý được không? | Không. Bước của quản lý / chủ vai trò chỉ đúng người đó duyệt. Quản trị viên chỉ duyệt bước Quản trị viên |
#Bốn chế độ cấp
| Chế độ | Khi gán vai trò cho một người | Phù hợp với |
|---|---|---|
| Cấp trực tiếp | Áp dụng ngay; quản lý trực tiếp được báo | Vai trò chỉ tự phục vụ: xem của mình, tạo đơn của mình (ví dụ Nhân viên) |
| Cấp trên duyệt | Chờ quản lý trực tiếp của người được cấp duyệt | Vai trò xem / làm việc với dữ liệu thường của phòng, cơ sở (ví dụ điều phối lịch, trưởng nhóm) |
| Cấp trên + chủ vai trò | Quản lý trực tiếp duyệt → chủ vai trò duyệt | Vai trò có ô Nhạy cảm hoặc phạm vi Công ty của tôi / Toàn tập đoàn (nhân sự, C&B, kế toán) |
| Quản trị | Một quản trị viên khác duyệt (và chủ vai trò nếu có khai báo) | Vai trò có quyền lớp quản trị: phân quyền, cấu hình hệ thống, quản trị Mail. Không chọn được bằng tay |
Nguyên tắc không đổi
Chế độ cấp chỉ thêm bước duyệt, không bao giờ nới các luật đang có của nguyên tắc hai người: người cấp không tự duyệt; không ai duyệt yêu cầu cấp quyền cho chính mình hoặc khi mình nằm trong danh sách được cấp; người không phải quản trị viên không cấp vượt quyền của mình; lớp quản trị luôn cần quản trị viên khác.
#Mức gợi ý: hệ thống tự tính từ ma trận
Hệ thống đọc các ô đã tick của vai trò, ở đúng mức phạm vi mà ô đó áp dụng, rồi gợi ý mức tối thiểu:
- Có quyền thuộc lớp quản trị → Quản trị.
- Có ô Nhạy cảm (tính ở mức công ty; "Xem (của mình)" và tạo/sửa/xoá đơn của chính mình tính ở mức bản thân) → Cấp trên + chủ vai trò.
- Có quyền vượt "của mình", ví dụ Xem cả chức năng, Phê duyệt, sửa dữ liệu của người khác → Cấp trên duyệt.
- Chỉ tự phục vụ → Cấp trực tiếp.
Chế độ hiệu lực = mức cao hơn giữa chế độ quản trị viên chọn và mức gợi ý. Khi ma trận đổi (thêm ô nhạy cảm), mức gợi ý tự nâng theo; không cần ai nhớ để sửa tay.
Vì sao không tính theo nhãn "Nhạy cảm" của cả chức năng
Cột Độ nhạy trên ma trận cho biết chức năng có thể nhạy cảm ở mức phạm vi cao. Vai trò Nhân viên có rất nhiều dòng như vậy nhưng chỉ tick Xem (của mình), nên vẫn là Cấp trực tiếp. Nếu tính theo nhãn, mọi nhân viên mới đều phải chờ duyệt, và người duyệt sẽ quen bấm cho qua.
#Ai duyệt từng bước
Một yêu cầu có thể có nhiều bước, chạy lần lượt: Quản lý trực tiếp → Chủ vai trò → Quản trị viên. Bước sau chỉ bắt đầu khi bước trước đã duyệt; quyền chỉ được áp dụng khi bước cuối được duyệt.
#Quản lý trực tiếp
- Là Quản lý trực tiếp ghi trên hồ sơ người được cấp, nếu người đó đang làm việc.
- Không có (hoặc đã nghỉ) → trưởng phòng chính của người được cấp; trưởng phòng chính là chính họ hoặc đã nghỉ thì đi lên phòng cha.
- Không tìm được ai → bước này chuyển cho quản trị viên.
- Người gửi chính là quản lý trực tiếp → bước này ghi Bỏ qua ("Người gửi là quản lý trực tiếp"), vì việc gửi đã là xác nhận nhu cầu. Yêu cầu vẫn cần một quản trị viên khác duyệt để giữ nguyên tắc hai người.
- Gán vai trò cho nhiều người cùng lúc (gắn vào vị trí công việc, gói cho cả phòng): không có một "quản lý trực tiếp" chung, nên bước này do quản trị viên duyệt.
#Chủ vai trò
- Khai báo tại màn vai trò, tối đa 10 người, phải là nhân sự đang làm việc.
- Có thể gắn pháp nhân: chủ của pháp nhân A chỉ duyệt người thuộc pháp nhân A. Chủ Mọi pháp nhân duyệt mọi người.
- Chủ vai trò không duyệt được yêu cầu do chính mình gửi, hoặc khi chính mình được cấp.
- Vai trò cần chủ mà chưa có chủ → bước này chuyển cho quản trị viên.
#Quản trị viên
- Như hiện nay: một quản trị viên khác người gửi, đang làm việc, không đăng nhập thay người khác.
- Có bước này khi: người gửi không phải quản trị viên và yêu cầu cấp thêm quyền; vai trò thuộc lớp quản trị; hoặc không tìm được quản lý / chủ vai trò.
#Sửa ma trận của một vai trò
| Thao tác | Kết quả |
|---|---|
| Bỏ tick, hạ phạm vi | Áp dụng ngay, có nhật ký |
| Thêm quyền vào vai trò chưa ai giữ | Áp dụng ngay (chưa ai có thêm quyền); người nhận vai trò về sau đi theo chế độ cấp |
| Thêm quyền vào vai trò đang có người giữ | Luôn chờ duyệt, kể cả quản trị viên, kể cả khi người giữ đã có quyền đó từ nguồn khác. Vai trò Cấp trên + chủ vai trò / Quản trị có chủ: chủ vai trò duyệt; còn lại: một quản trị viên khác duyệt |
Lý do: sửa vai trò đổi quyền của mọi người đang giữ cùng lúc. Màn duyệt cho thấy số người bị ảnh hưởng để người duyệt quyết định có căn cứ.
#Quyền lẻ từng người đã đóng băng
Từ 22/10/2026:
- Không cấp thêm quyền trực tiếp (quyền lẻ) cho từng người. Hệ thống báo: “Không cấp thêm quyền lẻ cho từng người nữa — hãy gán vai trò hoặc dùng giao thêm có thời hạn”.
- Quyền lẻ đang có vẫn hoạt động và gỡ được bình thường.
- Quyền lẻ của tài khoản đã nghỉ việc đã được gỡ, có ghi nhật ký phân quyền.
- Quyền lẻ còn lại sẽ được gom dần vào các vai trò (bước chuyển đổi M2).
Nhu cầu riêng của một người: tạo / dùng một vai trò phù hợp, hoặc dùng Giao thêm có thời hạn (luôn có ngày hết hạn, đi theo chế độ cấp của vai trò được giao).
#Kịch bản mẫu
#1. Nhân viên mới vào làm
Nhân sự xếp người vào vị trí có vai trò Nhân viên (Cấp trực tiếp) → áp dụng ngay, không ai phải duyệt.
#2. Giao việc điều phối lịch cho một nhân viên
Quản trị viên gán vai trò Điều phối lịch (Cấp trên duyệt) cho chị A. Yêu cầu Chờ quản lý → quản lý trực tiếp của chị A nhận thông báo, mở yêu cầu, bấm Duyệt… → chị A có quyền ngay.
#3. Cấp quyền xem hợp đồng cho một chuyên viên nhân sự
Nhân sự gửi yêu cầu gán vai trò Hợp đồng (Cấp trên + chủ vai trò) cho anh B. Thứ tự: quản lý trực tiếp của anh B duyệt → trạng thái chuyển Chờ chủ vai trò → trưởng phòng nhân sự (chủ vai trò) duyệt → vì người gửi không phải quản trị viên, thêm bước Quản trị viên → một quản trị viên duyệt → áp dụng.
#4. Quản lý tự đề xuất cho nhân viên của mình
Trưởng phòng C (cũng là quản trị viên) gán vai trò Cấp trên duyệt cho nhân viên của mình. Bước quản lý ghi Bỏ qua, yêu cầu chờ một quản trị viên khác.
#5. Thêm quyền vào vai trò Nhân viên
Quản trị viên tick thêm một quyền vào vai trò Nhân viên (hơn 200 người đang giữ). Yêu cầu chờ quản trị viên khác duyệt; màn duyệt hiện số người bị ảnh hưởng.
#Liên quan
- Thao tác trên màn hình: Phân quyền › Chế độ cấp và chủ vai trò, Yêu cầu thay đổi quyền › Duyệt nhiều bước
- Quy tắc chung: Duyệt thay đổi quyền (nguyên tắc hai người), Mô hình phân quyền theo tổ chức